Archwium > Numer 451 (03/2011) > Orientacje > Opowieści kolczastego drutu

Opowieści kolczastego drutu

Obawiam się takich książek. Onieśmiela mnie ich rozmiar, obezwładnia temat. Lektura nie przynosi ulgi, nie udziela odpowiedzi, złośliwie mnoży pytania lub okrutnie redukuje do jednego: dlaczego? Trudno rozmawiać o takich książkach, już lepiej milczeć. Trudno rozmawiać o takich książkach, już lepiej wyjść na ulicę i wykrzykiwać ból. Lekturę należy dawkować, czytać partiami, odkładać i powracać – nie wstydzić się tego. Tym, co sprawia, że niechętnie czytam książki o tematyce łagrowej, jest nie tylko przeszywający ból, który się gnieździ i zamieszkuje już na stałe. Jeszcze bardziej boję się niezadanego pytania, które tkwi między opisanymi zdarzeniami, między powściągliwym reporterskim sprawozdaniem z piekła: jak ja bym się zachował? Nie cierpię tego pytania. Nie próbuję na nie nawet odpowiedzieć. Znak zapytania jednak pali i czuję, jakbym był naznaczony. Może tak musi być, może taka jest funkcja literatury opartej na świadectwie powrotu z nieludzkiej krainy. Unikam rozmyślania o sobie w warunkach Gułagu, podobnie jak unikam porównywania doświadczeń zachowań autorów, którzy przeżyli. Po latach odnajdywali się świadkowie, którzy twierdzili, że opisujący nie byli aż tak nieskazitelni, jak samych siebie przedstawiali. Że piętnując różne formy „sprzedawania się”, sami nie byli ponad tym. Głód, wycieńczenie, poniżenie oraz pragnienie przeżycia zrównywały wszystkich.

To, co najbardziej straszne u głodnych ludzi – pisze Szałamow – to ich zachowanie. Niby wszystko jak u zdrowych, ale jednak są pomyleńcami. Głodni zawsze bronią (...)

Dostęp do treści serwisu jest płatny.


Aby wyświetlić pełny tekst musisz być zalogowany
oraz posiadać wykupiony dostęp do tego numeru.


Marcin Cielecki - ur. 1979, poeta i eseista. Autor zbioru esejów "Miasto wewnętrzne" oraz książek poetyckich "Ostatnie Królestwo" i "Czas przycinania winnic". Mieszka w Olsztynie z żoną i dwoma synami. Strzela z łuku. (wszystkie teksty tego autora)

     


zobacz także

Kotwica wiary

Twarze Rostworowskiego

W szponach Wrońca

"Dziwniejsze brzegi. Eseje literackie 1986-1999" J.M. Coetzee

"Listy do rodziny", "Fronda"


komentarze



Facebook